fbpx

Birleşmiş Milletler’den umut verici rapor: Ozon tabakası iyileşiyor

Dünya’yı, cilt kanserine neden olan ultraviyole ışınlarından koruyan ozon tabakası tekrar kalınlaşmaya başladı.

Birleşmiş Milletler tarafından hazırlanan “Ozon Tabakasının İncelmesi Değerlendirmesi: 2018” başlıklı rapora göre, Dünya’yı zararlı ışıklarından koruyan stratosferde ozon tabakasının iyileşmesi 2014 yılından bu yana devam ediyor.

Söz konusu rapora göre, 2000 yılından bu yana stratosferdeki ozon yüzde 1 ila 3 oranında iyileşti.

Bu yıl, Güney Kutbu üzerindeki ozon deliği yaklaşık 24,8 milyon kilometrekareye ulaştı. Bunun da 2006’da kaydedilen en büyük delikten yaklaşık yüzde 16 daha düşük olduğu aktarıldı.

BM ve NASA’nın öngörülerine göre, Kuzey yarıküre ve orta enlemdeki ozon tabakasının 2030 yılına kadar, Güney yarıküredeki ozon tabakasının 2050 yılına kadar ve kutuplardaki ozon tabakasının da 2060 yılına kadar tamamen iyileşmesi bekleniyor.

Ozon’un tükenmesi, tek hücreli bitkiden insana kadar zararlı

Ozon’un tükenmesinin bir sonucu olarak dünyaya erişen ek UV-B radyasyon, en basit tek hücreli bitkilerden böceklere, balıklara, kuşlara ve memeli hayvanlara kadar insanlar da dahil bütün canlılar üzerinde zararlı etkendir.

Montreal Protokolü etkisi

Bilim insanları, iyi yöndeki bu gelişmenin ozon tabakasındaki incelmeyi durdurmayı hedefleyen ve 30 yıl önce kabul edilen tarihi Montreal Protokolüne bağlı olduğu belirtiliyor. Ozon tabakasını incelten maddelerin kullanımının ve üretiminin kontrol altına alınmasını sağlamayı amaçlayan protokol, 1987’de kabul edilmişti

Çin, ozon tabakasını incelten kimyasal kullanmayı sürdürüyor

Ozon tabakasındaki iyileşme pek çok bilim insanı tarafından ileriye doğru atılmış bir adım olarak görülse de, özellikle Çin gibi büyük ekonomilere sahip ülkelerin düzenlemelerde esnekliğe gidilmesini istemeleri iyileşme sürecinin tamamlanmasını engelleyebilir.

“Live Science” internet sitesinde yayımlanan çalışmada, Çin’de, dünya genelinde yasaklanmış olmasına rağmen hala ozon tabakasını incelten tehlikeli kimyasallar kullanıldığı bildirildi.

New York Times da, Çin’deki fabrikaların ozon tabakasına zarar veren yasaklanmış maddeler yaydığını göstermişti.